พระแก้ววังหน้า

วัดพระแก้ววังหน้า หรือ วัดบวรสถานสุทธาวาส ภายในพระราชวังบวรสถานมงคล ตามความเข้าใจของเกือบทุกฅนเข้าใจว่า เป็นการขนานนาม เพื่อเป็นการเทียบเคียงกับ วัดพระแก้ววังหลวง ซึ่งประดิษฐาน พระพุทธมหามณีรัตนปฏิมากร น้อยฅนที่จะทราบว่าในอาณาเขตพระราชวังบวรสถานมงคล เคยเป็นที่ประดิษฐาน พระแก้ววังหน้า เช่นกัน เพียงแต่ไม่ได้ประดิษฐานในพระอุโบสถวัดบวรสถานสุทธาวาส แต่ประดิษฐานอยู่ ณ พระที่นั่งพุทไธศวรรย์

เมื่อพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงสถาปนาสมเด็จพระอนุชาธิราช เจ้าฟ้าจุฑามณี ขึ้นเป็นพระเจ้าอยู่หัวพระองค์ที่สองในรัชกาลที่สี่ แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ ตามพระราชอิสริยยศว่า สมเด็จพระปวเรนทราเมศมหิศเรศรังสรรค์ พระบาทสมเด็จพระปิ่นเกล้าเจ้าอยูหัว

ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สถาปนาพระมหาปราสาทขึ้นในพระราชวังบวรสถานมงคล ซึ่งไม่เคยปรากฏมีในกาลก่อน และที่สำคัญอีกประกาหนึ่งคือ พระบามสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงเลือกพระพุทธปฏิมาแก้วผลึกสีขาวหม่น โปรดเกล้าให้ตั้งกระบวนแห่นำมาพระราชทานให้ประดิษฐานไว้ในพระราชวังบวรสถานมงคล ณ พระที่นั่งพุทไธศวรรย์

พุทธลักษณะ พระแก้ววังหน้า เป็นพระพุทธปฏิมาประทับนั่งแบบมารวิชัย มีหน้าตักกว้าง ๓๗ เซนติเมตร สูงเฉพาะพระองค์ ๕๘ เซนติเมตร สูงรวมฐาน ๘๓ เซนติเมตร รศ. ดร ม.ร.ว. สุริยวุฒิ สุขสวัสดิ์ ได้พรรณนาพุทธลักษณะพระแก้ววังหน้าไว้ว่า

พระพักตรค่อนข้างกลม พระขนงโก่ง พระนาสิกแหลม พระโอษฐ์เรียว พระกรรณยาวจรดพระอังสา พระเศียรประดับด้วยพระศกทองคำ มีอุษณีษะขมวดพระเกศาเป็นเม็ดพระศก พระพุทธรูปครองอุตราสงค์ห่มเฉียงเปิดพระอังสาขวา มีชายอุตรสงค์พาดบนพระอังสาซ้ายยาวจรดพระนาภี ปลายตัดเป็นเขี้ยวตะขาบ อุตราสงค์นี้จำหลักเรียบปราศจากริ้วผ้า พระพุทธรูปประทับเหนือปัทมาสน์ จำหลักบัวหงายซ้อนกัน ประดับด้วยแข้งสิงห์ มีผ้าทิพย์ขนาดใหญ่ จำหลักลายเครือเถา ห้อยประดับอยู่เบื้องหน้าพระปฏิมาองค์นี้

ครั้นสิ้นตำแหน่ง กรมพระราชวังบวรสถานมงคลแล้ว สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมพระยาดำรงราชานุภาพ ทรงเล็งเห็นว่า พระแก้ววังหน้า อาจเป็นอันตรายสูญหาย จึงทรงอัญเชิญกลับไปประดิษฐานไว้หน้าฐานชุกชี ของพระพุทธมหามณีรัตนปฏิมากร ในพระอุโบสถวัดพระศรีรัตนศาสดาราม ตั้งแต่แผ่นดินพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว เป็นต้น

ผู้รวบรวมข้อมูล อาจารย์ประเมษฐ์ บุญยะชัย ( ศิลปินแห่งชาติ )

ศิริพงศ์ ครุพันธ์กิจ

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *